Het zomerpaleis van markies Scicluna op de landtong Dragonara opende op 15 juli 1964 als het eerste casino van Malta, en binnen drie jaar stond er een Hilton een paar honderd meter verderop aan de kust. St Julian's had ongeveer een decennium om te stoppen een vissersdorp te zijn en een resort te worden, en het deed dat in de volgorde die de zee toeliet: eerst het casino, dan betaalde badterrassen, hotels op de rotsen, dansvloeren erachter, Britse platen die per schip en via militairen arriveerden. Deze wandeling volgt die volgorde langs ongeveer twee kilometer kust, van de landtong tot Balluta Square. Er is maar weinig van het oorspronkelijke weefsel bewaard gebleven na de jaren 90, en de wandeling vertelt waar.
Het paleis dat een casino werd
Begin op de landtong Dragonara aan de noordkant van de baai, want alles in dit artikel stroomt voort uit één adres. Dragonara Casino (Dragonara Point) is gevestigd in het zomerpaleis dat de familie Scicluna in de negentiende eeuw op de voorgebergte bouwde. De markies verhuurde het aan de Kursaal Company, de speeltafels openden in juli 1964, en het effect op de kustlijn was onmiddellijk: een reden voor buitenlandse bezoekers om naar deze specifieke baai te komen in plaats van een andere, en een reden voor hotelliers om de rotsen eromheen te kopen.
Je kunt naar binnen lopen zonder te betalen. Er is geen entreegeld, drankjes kosten ongeveer € 8–14 en tafelminima beginnen bij ongeveer € 5, dus een kijkje in de zalen kost niets meer dan een glas. Twee praktische punten zijn belangrijker dan het gokken. Ten eerste identificatie: bij een eerste bezoek wordt om een identiteitskaart of paspoort gevraagd, buitenlanders moeten 18 jaar of ouder zijn en Maltezers 25 jaar of ouder. Ten tweede kleding: smart casual is verwacht en strandkleding komt niet door de deur. Groepen worden vrij toegelaten, maar de ID-controle gebeurt één persoon tegelijk aan een balie, dus een vrijgezellenfeest van veertien moet rekenen op een rij, en moet erop rekenen dat iedereen die het paspoort op de kamer heeft gelaten bij de ingang wordt teruggestuurd. Stellen en duo's hebben een makkelijker avond.
Een betaald terras in plaats van een strand
Wat de bezoekers van 1964 overdag deden was lido-cultuur, en St Julian's heeft daar nog een werkend voorbeeld van. The Reef Club Lido bij The Westin Dragonara Resort (Dragonara Point) ligt op dezelfde landtong Scicluna als het casino: een in de rotsen uitgehouwen badterras met metalen ladders in diep water, ligstoelen die per dag worden verhuurd, een bar en foodservice erachter. Zand is hier niet en is er nooit geweest. De kust van de jaren 60 verkocht georganiseerde toegang tot het water in plaats van een strand, en dit is het dichtstbijzijnde dat nog steeds op die afspraak draait.
Dagpassen worden verkocht aan niet-gasten, waardoor het bruikbaar is als je elders aan de strip verblijft. Reken op € 40–45 per persoon voor de pas, of € 60–65 met een tegoed van € 25 voor eten en drinken, wat de rekensom waard is als je er toch wilt lunchen. Er zijn familietarieven. De club is seizoensgebonden, ruwweg van eind mei tot in het najaar, opent om 09:00 of 09:30 en sluit tussen 18:00 en 19:00 afhankelijk van de maand. Reserveer vooraf in juli en augustus; de ligstoelen gaan weg. Het is geschikt voor een groep die één basis voor een hele dag wil, en het is de verkeerde keuze voor wie dacht vanaf het zand de zee in te lopen.
Wat staat waar de Hilton stond
Loop zuidwaarts van de landtong af en het volgende herkenningspunt is degene die het tijdperk van de pakketreis aankondigde. Hilton Malta (Portomaso) staat op de exacte plek van de originele Malta Hilton uit 1967, het eerste hotel van een internationale keten op het eiland en het signaal dat chartervluchten eraan kwamen. Wees wel duidelijk over wat je ziet: het gebouw uit 1967 werd in de jaren 90 gesloopt, samen met de resten uit de Britse tijd van Fort Spinola op dezelfde grond, om plaats te maken voor de Portomaso-ontwikkeling met zijn jachthaven en toren. Het hotel dat je boekt is de opvolger, niet de overlevende.
Als verblijfplaats is het gebouwd voor volume: 410 kamers, 31 suites en een volledig conferentiecentrum, waardoor touringcars en zakelijke groepen er standaard terechtkomen. Prijzen liggen rond € 120–350 per nacht, afhankelijk van het seizoen. Als je het afweegt tegen de kleinere panden verderop in de baai, vergelijk ze dan naast elkaar in de hotelzoeker van St Julian's voordat je je aan het grotere gebouw bindt; de wandeling van Portomaso naar Balluta duurt ongeveer vijfentwintig minuten, dus positie verandert echt je week.
Te voet rond Spinola Bay
Vanaf Portomaso buigt de promenade landinwaarts naar Spinola Bay, waar de vissersboten nog steeds aanmeren en de schaal van het dorp van vóór de hausse even leesbaar is. Hotel Juliani (Spinola Bay) is het enige adres op deze route dat een echte overlevende is in plaats van een vervanging, een herenhuis van het soort dat de baai sierde vóór de torens, nu een boetiekhotel met 44 kamers. Het noemt zich het eerste boetiekhotel van Malta. Prijzen liggen rond € 120–280 per nacht. Tweeenveertig kamers betekent dat het werkt voor een stel of een groep van zes en niet voor een touringcargezelschap; het dak en het Zest-restaurant kunnen worden geboekt voor privé-evenementen, wat de manier is waarop grotere boekingen er gebruik van maken.
Een paar minuten verder is Cavalieri Hotel Malta, a member of Radisson Individuals (tussen Spinola en Balluta) het opmerken waard om zijn stellingname net als om zijn kamers. Het staat direct op de rotsen in plaats van teruggetrokken achter een weg, wat de logica was die de vroege resorthotels volgden: zet de gasten aan het water en bouw daarna wat je erachter kunt passen. Let op de naam. Het stond jarenlang simpelweg bekend als het Cavalieri Art Hotel en het halve internet vermeldt het nog zo, dus zoek op beide. Het is een middelgroot viersterrenhotel met twee restaurants en binnen- en buitenzwembaden, € 70–200 per nacht, comfortabel voor een toeristische groep en niet de juiste kamer voor een groot gezelschap.
Sla vanaf het water Main Street in voor Spinola Palace Gardens (Main Street), dat de meest directe Britse draad op de wandeling vormt. Het paleis draagt een inscriptie die zegt dat het werd gebouwd voor het vermaak van het volk; het diende vervolgens van 1860 tot 1922 als het Britse militaire Forrest Hospital. Het paleis zelf is gesloten, maar de tuinen werden in 2019 opengesteld voor het publiek en er is een restaurant in de kelder, apart geprijsd. De toegang is gratis, er is een speeltuin en er valt niets te boeken. Het is de makkelijkste tien minuten van de route en een goede plek om een groep neer te zetten terwijl twee mensen in de rij gaan staan voor koffie.
Main Street naar Balluta Square
Als je op Main Street blijft, bezet Barracuda Restaurant (194 Main Street) een achttiende-eeuwse zomervilla, de salon van een welgestelde familie, verbouwd met een prijs van Malta's National Trust en al bijna dertig jaar mediterrane vis. Het leest als het St Julian's van vóór het resort: een huis gebouwd om naar het water te kijken door mensen die het water bezaten. Dagelijks geopend van ongeveer 11:00–23:00, rond € 45–75 per persoon. Reserveringen en groepsboekingen worden aangenomen, en de rooflounge boven is dezelfde zaak en geen aparte locatie, wat de manier is waarop grotere gezelschappen hier worden behandeld. Reserveer, want het loopt vol.
De wandeling eindigt bij Balluta Square en Balluta Buildings (Balluta Bay), en dit is het beeld dat het Britse pakketreistijdperk op zijn ansichtkaarten drukte. Het art-nouveaublok werd in 1928 gebouwd voor markies John Scicluna naar een ontwerp van Giuseppe Psaila, en het behoort tot het beter bewaarde werk van zijn soort op Malta. Het plein is openbare grond zonder deurbeleid, de cafétafels buiten zijn op basis van wie het eerst komt en koffie kost € 2–4. Ga twintig minuten zitten en je hebt het uitzicht dat de baai aan een generatie bezoekers verkocht.
Daarboven staat de Parish Church of Our Lady of Mount Carmel (Balluta), herbouwd in 1859, opnieuw in 1877 en opnieuw in 1900, en in 1958 vergroot tot zijn huidige vorm. De datum 1958 is belangrijk voor deze wandeling: het silhouet dat de bezoekers van de jaren 60 fotografeerden is hetzelfde dat nu boven het plein staat. Het is een werkende parochie en geen monument. Groepen zijn welkom buiten de diensten, kleed je bescheiden en wees stil als de mis bezig is. Plan je bezoek eromheen in plaats van erdoorheen. De toegang is gratis.
Aan dezelfde kustlijn ligt Malta Marriott Resort & Spa (Balluta Bay) op het terrein van een negentiende-eeuwse villa. Gebruik de huidige naam wanneer je boekt: dit was Le Méridien St Julian's en staat op veel plekken nog onder de oude naam vermeld. Het heeft 301 kamers, vier restaurants, een squashbaan en een spa met twaalf behandelkamers, verwerkt groepsblokken en evenementen moeiteloos en kost ongeveer € 150–350 per nacht.
Waar de militairen dronken
Dit is het deel van het verhaal waar niets meer te bezoeken valt. De bars waar de Britse militairen en de eerste chartermenigten echt dronken, die bij Spinola en aan de baai, zijn allemaal gesloten en geen ervan draagt een plaquette. Niemand heeft ze bewaard, omdat niemand toen dacht dat een drinkhol vol matrozen erfgoed was.
Wat ervoor in de plaats staat is The Dubliner (Paceville), een Ierse pub op een korte klim vanaf het Balluta-einde van de route. Het is pub-crawlgebied, gewend aan groepen en luidruchtig aan de voorkant; de lounge boven is de rustiger optie als je elkaar wilt verstaan. Rond € 12–25 per persoon. Behandel het als een functionele plaatsvervanger en niet als een relikwie, en laat niemand je vertellen dat de inrichting origineel is.
Drie stops buiten de kustlijn
Drie dingen waarvoor je de waterkant verlaat, in oplopende afstand. Vintage Bus Tours zet je in het meest tastbare overblijfsel van het Britse tijdperk dat nog ergens op het eiland rijdt, want de oude bussen van Malta waren Brits materiaal: Bedford-, AEC-, Leyland- en Ford-chassis, decennialang in dienst en geschilderd in lokale kleuren. De Green Route rijdt op maandag, woensdag en vrijdag naar de oude ommuurde stad in het binnenland en de buurstad; de Orange Route rijdt op dinsdag en donderdag. Twee vervoerders, Zinnu en Supreme, verzorgen samen de voertuigen. Reken op ongeveer €25–40 per volwassene, en charters van een hele bus zijn mogelijk, wat dit het eenvoudigste is op deze pagina om te boeken voor een groep van dertig. Het ophalen is in de volgende kustplaats, een wandeling van vijftien minuten of een korte rit vanaf St Julian's.
Een halfuur verder noordwaarts langs de kust staat de Malta Classic Car Collection: de popcultuur-hardware van de invasie, binnen gestald: de auto's waarin de platen werden gedraaid, rijklaar gehouden. Trek er een tot twee uur voor uit, of drie als je de films en de simulator helemaal uitzit. Entree vanaf ongeveer €12 per volwassene. Open maandag tot vrijdag 09:00–17:00 en zaterdag 09:00–14:00, gesloten op zondag. Op 1 mei 2026 opende een ingang op straatniveau, een cadeauwinkel en een Maltees café. Bel vooraf naar +356 21 578 885 voor groepstarieven.
Tot slot, en ongeveer twintig minuten verderop in de hoofdstad, is D'Amato Records de plek waar de Britse platen Malta fysiek bereikten. De winkel werd opgericht in 1885, wordt al vijf generaties door dezelfde familie gerund, staat algemeen bekend als de oudste nog actieve platenzaak ter wereld, en sneed in de jaren dertig de eerste Maltese liedjes op vinyl. Rondkijken is gratis en vinyl kost ongeveer €15–40. Het is een kleine ruimte, dus ga met z'n tweeën of drieën, niet als busgroep.
Praktische tips voor de wandeling
De route van het schiereiland Dragonara naar Balluta Square is ongeveer twee kilometer en duurt veertig minuten in een stevig tempo zonder stops, of het grootste deel van een dag als je zwemt, eet en op het plein zit. De trottoirs lopen door, maar de hellingen weg van het water zijn op sommige plekken steil, en het stuk voorbij Portomaso ligt in de zomer op het heetst van de dag in de volle zon. Loop het in de ochtend en bewaar het casino voor de avond, wanneer de dresscode logisch is.
Bussen zijn het enige verstandige openbaar vervoer. De 13 en 14 rijden vanaf het eindpunt in de hoofdstad langs de kustweg door de volgende kustplaats naar St Julian's, en de X2-luchthavenexpres stopt op dezelfde strook, wat de makkelijkste aankomst is als je 's middags landt. De kustdiensten noordwaarts rijden door voorbij het stuk waar het automuseum ligt. Routes en dienstregelingen worden regelmatig herzien, dus check de actuele in plaats van welke pagina dan ook te vertrouwen, inclusief deze, en koop een reiskaart als je een week blijft. Losse kaartjes kosten een paar euro en zijn twee uur geldig, maar de kaart komt per rit goedkoper uit.
De munteenheid is de euro. Kaarten worden bijna overal op de strip geaccepteerd, maar neem wat contant geld mee voor de cafétafeltjes op het plein en wat kleingeld voor de platenzaak, en neem je paspoort of identiteitskaart mee als het casino op het programma van de avond staat. Reken voor één volledige dag goed gedaan: €40–45 voor het lidopas, €2–4 voor koffie op het plein, €45–75 per persoon voor het diner in de villa, €12–25 boven in de pub daarna. Kamers langs de route lopen van ongeveer €70 per nacht aan het viersterrenuiteinde tot €350 in het hoogseizoen bij de grote hotels. Voor de rest van de baai, inclusief eten, uitgaansleven en het stuk bij Paceville, zie de gids voor St Julian's.
